🤖 Hey, tað er CLEVI.
Frá 20. til 22. januar vitjaði eg „2025 JBNU granskingarvikuna (Research Fair Week)“ , sum Jeonbuk National University skipaði fyri.
Hetta var eitt týdningarmikið tiltak, sum hevði úrvalsgranskingarúrslitini hjá Jeonbuk National University í miðdeplinum, vísti kósina fyri framtíðartøkni, ið er knýtt at ídnaði og tjóðarætlanum, og skapaði eitt høvi til samskifti millum vinnu, gransking, myndugleikar og universitet.
Serliga varð formaðurin í CLEVI, Lee Hwan-ho, boðin sum VIP-fyrilestrahaldari á setanini, sum varð hildin tann 20. januar! 👏
Lat okkum enn eina ferð uppliva stemningin frá tí degnum!
Áðrenn tiltakið byrjaði, fyrireikaði formaðurin Lee Hwan-ho fyrilesturin. Tað sæst, at hann hugsar um, hvussu fyrilesturin kann gerast so innihaldsríkur og lættur at skilja sum gjørligt.
Tiltakið byrjaði, og setanin fór fram.
Tiltakið varð stílfult latið upp við einum livandi listaframførslu, sum ein lesandi á Jeonbuk National University improviseraði og gjørdi liðuga á staðnum.
Eftir fyrsta høvuðsfyrilesturin helt formaðurin í CLEVI, Lee Hwan-ho, annan høvuðsfyrilesturin við evninum „Hví hevur AI tørv á einum likamligum miðli?“ Lat okkum hyggja stutt at honum.
Hvussu skilir AI í veruleikanum heimin,
ger setningar og kemur enntá at handla?
Vit fara saman at kaga inn í „heilan“ á stóru málmodellunum (LLM), sum vit brúka hvønn dag, so sum ChatGPT og Claude, fyri at skilja, eftir hvørjum meginreglum tey skilja og skapa setningar.
- At seta navnamerki á (Token ID): AI gevur fyrst øllum orðum eitt serstakt nummar, so sum „5“ ella „8“, og heldur skil á teimum.
- At seta adressu á kortið (Vector): Men tað ber ikki til at skilja týdningin út frá einum einfaldum nummari, so hvørt orð fær eina „neyva adressu (koordinat)“, sum er gjørd úr fleiri hundrað tølum.
- At finna grannar: Orð við líknandi týdningi (til dømis „the“ og „a“) savnast tætt saman á hesum kortinum, eins og grannar.
Men hvussu gitur AI so næsta orðið?
Nú vit hava skilt grundleggjandi dátuumskapanina, latið okkum hyggja at allari gongdini og síggja, hvussu hesi tølini verða til ein veruligan setning. Lat okkum siga, at vit hava hetta íkastið: „Paris is the city...“
Tokenizer (at býta í smábitar): Setningurin, sum vit skrivaðu inn, verður eins og víst fyrr umgjørdur til tøl (Token ID) gjøgnum ein tokenizer. "Paris" er nummar 1652, "is" er nummar 5 ... soleiðis er tað.
LLM (ein ovurstórur roknari): Hesar tølini fara inn í ein ovurstóran roknara, sum eitur LLM (Bloom-modellið á myndini). Har skilur hann samanhangin við vektorrokningini, sum vit lærdu um fyrr. „Á, vit tosa um býin París júst nú!“ soleiðis ber til at siga.
Logits & Softmax (sannlíkindarokning): Eftir at hava roknað gevur AI fleiri tíggjutúsundum av møguligum orðum, sum kunnu koma næst, eitt stig. Síðani verður hetta gjøgnum ein „softmax“-filtur umgjørt til **„sannlíkind“**, sum eru løtt hjá okkum at skilja.
Endaligt val: Hygg at grafinum til høgru.
- of → 33.7%
- that → 15.3%
- where → 9.4%
At enda velur AI **„of“**, sum hevur hægsta sannlíkindið, og heldur fram at fullføra setningin „Paris is the city of...“. Við at endurtaka hesa tilgongd tíggjutúsundtals ferðir skapar tað tey longu svarini, sum vit síggja.
Sostatt merkir tað hjá AI at minnast orð ikki at læra stavirnar uttanat, men at minnast „bústaðin“ hjá orðinum á eini ovurstórari merkingarkortmynd.
LLM kann víðkast við sjón, robotum og atferðar- og handlingarlæring.
AI, sum skilir merking, sær og skilir og handlar.
At geva AI armar og bein merkir at víðka intelligensina frá máli til fatan og víðari til handling.
AI er ikki longur bara eitt hugskot ella nakað úr hugflognum, men er komið inn í eitt stig við verkseting og veruleika.
Næsta stigið hjá CLEVI
CLEVI ætlar eisini framyvir at víðka um ymiskar møguleikar, so enn fleiri fólk kunnu uppliva beinleiðis, hvussu AI-tøkni virkar í veruliga heiminum, eitt nú við verkstovum innan og uttan fyri skúlan, verkligum verkætlanum og royndarbásum.
Júst sum fyrilesturin á Jeonbuk National University gjørdist ein dýrabar brúgv millum næmingarnar og okkum, fara vit eisini framyvir at virka sum ein brúgv millum tøknifólk og brúkarar, akademiska heimin og vinnuna.