“ကာကွယ်ခြင်း၊ မီးငြှိမ်းသတ်ခြင်းနှင့် ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်းတို့ကို လွှမ်းခြုံသည့် ပေါင်းစည်းထားသော တောမီးစီမံခန့်ခွဲမှုစနစ် လိုအပ်သည်”

လွှတ်တော်အမတ် မင်ဟုန်ချောနှင့် လွှတ်တော်အမတ် ကင်ဂျောင်းဟိုတို့သည် ဇူလိုင်လ ၃၁ ရက်နေ့တွင် အမျိုးသားလွှတ်တော်အမတ်များရုံး၌ ‘အကြီးစားတောမီးဘေးအန္တရာယ် ကာကွယ်ခြင်း-မီးငြှိမ်းသတ်ခြင်း-ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်း တစ်နေရာတည်းဝန်ဆောင်မှုစနစ် တည်ဆောက်ရေးနည်းလမ်း’ ဆွေးနွေးပွဲကို ကျင်းပခဲ့သည်။ သစ်တောသိပ္ပံဌာနမှ ဒေါက်တာ ကွမ်ချွန်းဂွန်းက အဓိကတင်ပြချက်ကို ပြုလုပ်နေသည်။ [ဓာတ်ပုံ= သတင်းထောက် ချိုဂျောင်းဟွန်း]

ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုကြောင့် ဖြစ်ပွားမှုအကြိမ်ရေနှင့် ထိခိုက်ပျက်စီးမှုအရွယ်အစားတို့ တိုးမြင့်လာနေသည့် တောမီးဘေးအန္တရာယ်နှင့် ပတ်သက်၍ ကာကွယ်ခြင်းမှ မီးငြှိမ်းသတ်ခြင်း၊ ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်းအထိ အဆင့်တိုင်းကို လွှမ်းခြုံသည့် ပေါင်းစည်းထားသော တောမီးစီမံခန့်ခွဲမှုစနစ် တည်ဆောက်ရန် လိုအပ်ကြောင်း အဆိုပြုချက် ထွက်ပေါ်လာခဲ့သည်။ အပိုင်းပိုင်းဆိုင်ရာ တုံ့ပြန်မှုကို အဓိကထားသည့် ယခင်နည်းလမ်းများဖြင့် တောမီးစီမံခန့်ခွဲရာတွင် ကန့်သတ်ချက်များရှိသဖြင့် အဆင့်တစ်ဆင့်ချင်းစီ၏ နည်းပညာများကို မည်သို့အသုံးချပြီး ပေါင်းစည်းမည်ကို စဉ်းစားကာ စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းရန် လိုအပ်ကြောင်း ရှင်းလင်းပြောကြားခဲ့သည်။

သစ်တောဝန်ကြီးဌာန အမျိုးသားသစ်တောသိပ္ပံဌာနမှ ဒေါက်တာ ကွမ်ချွန်းဂွန်းက ဇူလိုင်လ ၃၁ ရက်နေ့တွင် အမျိုးသားလွှတ်တော်အမတ်များရုံး၌ ကျင်းပသည့် ‘အကြီးစားတောမီးဘေးအန္တရာယ် ကာကွယ်ခြင်း-မီးငြှိမ်းသတ်ခြင်း-ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်း တစ်နေရာတည်းဝန်ဆောင်မှုစနစ် တည်ဆောက်ရေးနည်းလမ်း’ ဆွေးနွေးပွဲတွင် ဤသို့ ပြောကြားခဲ့သည်။

‘အဆင့်မြင့်နည်းပညာများကို အသုံးပြုသည့် တောမီးဘေးအန္တရာယ် စီမံခန့်ခွဲမှုအဆင့်အလိုက် ပေါင်းစည်းစီမံခန့်ခွဲမှုစနစ် တည်ဆောက်ရေးနည်းလမ်း’ ဟူသော ခေါင်းစဉ်ဖြင့် တင်ပြခဲ့သည့် ထိုနေ့တွင် ဒေါက်တာ ကွမ်ချွန်းဂွန်းက ဉာဏ်ရည်တု(AI)၊ ဂြိုဟ်တုနှင့် ဒရုန်း၊ အရာဝတ္ထုအင်တာနက်(IoT)၊ ဒစ်ဂျစ်တယ်တူညီပုံစံ စသည့် အဆင့်မြင့်နည်းပညာများကို အခြေခံသည့် ဘေးအန္တရာယ်စီမံခန့်ခွဲမှု ဆန်းသစ်တီထွင်ရေးသည် အရေးကြီးသော တာဝန်တစ်ရပ်ဖြစ်ကြောင်း အလေးပေးပြောကြားခဲ့သည်။

ပထမဦးစွာ ကာကွယ်ရေးအဆင့်တွင် အန္တရာယ်ရှိသော ဒေသတစ်ခုချင်းစီ၏ လောင်စာပမာဏကို တိကျစွာ သိရှိနိုင်ရန် လိုင်ဒါ(LiDAR) အခြေခံ သုံးဖက်မြင် မြေမျက်နှာသွင်ပြင်နှင့် အပင်အမျိုးအစားဒေတာ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်းတို့မှတစ်ဆင့် လောင်စာပမာဏကို အရေအတွက်သတ်မှတ်ခြင်းနှင့် စောင့်ကြည့်ခြင်းစနစ် တည်ဆောက်ရန် အဆိုပြုခဲ့သည်။ ရာသီဥတုအခြေအနေ ဇာတ်ညွှန်းများအပေါ် အခြေခံ၍ ရေရှည်တောမီးအန္တရာယ်မြေပုံများ ပြုလုပ်ခြင်းကဲ့သို့သော မြင်သာအောင် ဖော်ပြမှု၏ လိုအပ်ချက်ကိုလည်း ဖော်ပြခဲ့သည်။

ကြိုတင်ပြင်ဆင်ရေးအဆင့်တွင် ဒစ်ဂျစ်တယ်နည်းပညာကို အသုံးပြုသည့် ပေါင်းစည်းညွှန်ကြားမှုစနစ် တည်ဆောက်ခြင်းသည် အဓိကဖြစ်ကြောင်း သုံးသပ်ခဲ့သည်။ အဖွဲ့အစည်းများအကြား ရှုပ်ထွေးမှုများကို ကာကွယ်ရန် အချိန်နှင့်တစ်ပြေးညီ အခြေအနေမျှဝေသည့် စနစ်တစ်ရပ် ထူထောင်ထားရမည်ဟု ဆိုသည်။

ဒေါက်တာ ကွမ်က အစောပိုင်းရှာဖွေတွေ့ရှိခြင်းနှင့် ပျံ့နှံ့မှုခန့်မှန်းခြင်းနည်းပညာများ အရေးကြီးသည့် တုံ့ပြန်ရေးအဆင့်တွင် ဂြိုဟ်တု၊ ဒရုန်းနှင့် အာရုံခံကိရိယာများကို ပေါင်းစည်းထားသည့် အမျိုးမျိုးသော စောင့်ကြည့်ရေးစနစ် တည်ဆောက်ခြင်းနှင့် မီးခိုးပုံစံများ၊ အနီအောက်ရောင်ခြည်အပူချိန် မူမမှန်မှုများကို ရှာဖွေသည့် AI နည်းပညာ အသုံးချခြင်းတို့ကို အဆိုပြုခဲ့သည်။

ပြန်လည်ထူထောင်ရေးအဆင့်တွင် ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုအတိုင်းအတာနှင့် အကြောင်းရင်းကို လျင်မြန်စွာ ဖော်ထုတ်ပြီး သစ်တောနှင့် ဒေသခံလူမှုအသိုင်းအဝိုင်း ပြန်လည်နာလန်ထူလာရေးကို စနစ်တကျ ပံ့ပိုးရန် အရေးကြီးကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ ဘေးအန္တရာယ်ဖြစ်ပွားပြီးနောက် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြန်လည်နာလန်ထူလာရေးအထိ လွှမ်းခြုံသည့် ပေါင်းစည်းထားသော ပံ့ပိုးကူညီမှုစနစ်ကိုလည်း ထူထောင်ထားရမည်ဟု ဆိုခဲ့သည်။

ကွမ်ဒေါက်တာက “ရှုပ်ထွေးသောဘေးအန္တရာယ်အဖြစ် အမြစ်တွယ်လာသည့် တောမီးများကို မီးငြှိမ်းသတ်ရေးကိုသာ အလေးထားသည့် ရှိပြီးသားတုံ့ပြန်မှုမှ ကျော်လွန်၍ အန္တရာယ်ဖြစ်စဉ်တစ်လျှောက်လုံး အဆင့်မြင့်နည်းပညာများကို အသုံးချသည့် ပေါင်းစည်းစီမံခန့်ခွဲမှုစနစ်သို့ မဖြစ်မနေ ပြောင်းလဲရန် လိုအပ်သည်” ဟု ပြောကြားခဲ့ပြီး “အစိုးရ၏ နည်းပညာ R&D ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုကို တိုးချဲ့ခြင်း၊ အစိုးရနှင့်ပုဂ္ဂလိက ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သည့် လည်ပတ်မှုပလက်ဖောင်းတည်ဆောက်ခြင်း၊ ဥပဒေနှင့် အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ အခြေခံများကို ပြင်ဆင်ခြင်းတို့မှတစ်ဆင့် လက်တွေ့အသုံးချနိုင်သော နည်းပညာအခြေပြု တောမီးဘေးအန္တရာယ် စီမံခန့်ခွဲမှုစနစ်ကို တည်ဆောက်မှသာ ပြည်သူများ၏ ဘေးကင်းလုံခြုံမှုကို အာမခံနိုင်မည်ဖြစ်သည်” ဟု ဆိုသည်။

တစ်ဖက်တွင် လွှတ်တော်အမတ် မင်ဟုံချော (ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ·ဂျင်နမ် ဂင်ဟဲ ခရိုင်က) နှင့် လွှတ်တော်အမတ် ဂင်ဂျောင်ဟို (ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ·ဂျင်နမ် ဂင်ဟဲ ခရိုင်ခ) တို့က အိမ်ရှင်အဖြစ် လက်ခံကျင်းပပြီး ဦးဆောင်ခဲ့သည့် ထိုနေ့ ဆွေးနွေးပွဲသို့ လုပ်ငန်းကဏ္ဍမှ သက်ဆိုင်သူများ အမြောက်အမြား တက်ရောက်ကာ တောမီးကာကွယ်ရေးမူဝါဒ လည်ပတ်မှုအခြေအနေနှင့် တိုးတက်ကောင်းမွန်စေရေး နည်းလမ်းများအပေါ် အမြင်များ ဖလှယ်ခဲ့ကြသည်။

ဆွေးနွေးပွဲတွင် ▲တောမီးကာကွယ်ရေးမူဝါဒ လည်ပတ်မှုအခြေအနေနှင့် တိုးတက်ကောင်းမွန်စေရေး နည်းလမ်းများ (တောမီးမူဝါဒနည်းပညာသုတေသနဌာန ဒါရိုက်တာ ဟွမ်ဂျောင်ဆော့) ▲ခေတ်သစ် အကြီးစားတောမီးများ၏ လက်ရှိနှင့် အနာဂတ် (Forest Holdings မှ ဒေါက်တာ ဂျန်ဂျေယောင်း) ▲တစ်နေရာတည်းဝန်ဆောင်မှုစနစ် တည်ဆောက်ခြင်းနှင့် AI မှတစ်ဆင့် ဘက်စုံတုံ့ပြန်မှုစနစ် (ကိုရီးယားဘေးအန္တရာယ်ကာကွယ်ရေးအသင်း ဥက္ကဋ္ဌ ဘန်ဂီဆောင်·ဆွန်ချွန်ဟန်းတက္ကသိုလ် ပါမောက္ခ အီဗျောင်ဆော့·CLEVI ကိုယ်စားလှယ် အီဟွမ်ဟို) ▲အဆင့်မြင့်နည်းပညာများကို အသုံးချသည့် တောမီးဘေးအန္တရာယ် စီမံခန့်ခွဲမှုအဆင့်တိုင်းအတွက် ပေါင်းစည်းစီမံခန့်ခွဲမှုစနစ် တည်ဆောက်ရေးနည်းလမ်း (ကိုရီးယားသစ်တောဝန်ဆောင်မှု အမျိုးသားသစ်တောသိပ္ပံ ဒေါက်တာ ကွမ်ချွန်းဂွန်း) စသည့် ခေါင်းစဉ်များဖြင့် တင်ပြမှုများနှင့် စုပေါင်းဆွေးနွေးပွဲများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။

လွှတ်တော်အမတ် မင်ဟုံချောက အဖွင့်မိန့်ခွန်းတွင် “ယခုနှစ် မတ်လက အရှေ့ဘက်ကမ်းရိုးတန်းနှင့် မြောက်ဂျင်ဘုခ်ဒေသတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် အကြီးစားတောမီးများသည် ကျွန်ုပ်တို့နိုင်ငံ၏ ဘေးအန္တရာယ်တုံ့ပြန်မှုစနစ်၏ လက်ရှိအခြေအနေကို ပြန်လည်သုံးသပ်စေသည့် အခွင့်အရေးတစ်ရပ် ဖြစ်လာခဲ့သည်” ဟု ပြောကြားပြီး “တောမီးစီမံခန့်ခွဲရေးမူဝါဒသည် တောမီးကို ရှာဖွေတွေ့ရှိပြီး တားဆီးသည့် ကြိုတင်ကာကွယ်ရေးအဆင့်မှ လျင်မြန်ထိရောက်သော မီးငြှိမ်းသတ်ရေး၊ ပြန်လည်ခံနိုင်ရည်ရှိသည့် ပြန်လည်ထူထောင်ရေးစနစ်အထိ လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ခုလုံးကို တစ်နေရာတည်းဝန်ဆောင်မှုစနစ်အဖြစ် ပေါင်းစည်းရမည်” ဟု အလေးပေးပြောကြားခဲ့သည်။

ဇူလိုင်လ ၃၁ ရက်နေ့တွင် အမျိုးသားလွှတ်တော်အမတ်များရုံး၌ ကျင်းပခဲ့သည့် ‘အကြီးစားတောမီးဘေးအန္တရာယ် ကာကွယ်ရေး-မီးငြှိမ်းသတ်ရေး-ပြန်လည်ထူထောင်ရေး တစ်နေရာတည်းဝန်ဆောင်မှုစနစ် တည်ဆောက်ရေးနည်းလမ်း’ ဆွေးနွေးပွဲတွင် တင်ပြသူများနှင့် ဧည့်သည်တော်များက အမှတ်တရဓာတ်ပုံ ရိုက်ကူးနေကြသည်။ [ဓာတ်ပုံ= ဂျိုဂျောင်ဟွန်း သတင်းထောက်]

ဂျိုဂျောင်ဟွန်း သတင်းထောက် [email protected]

ရင်းမြစ် : လျှပ်စစ်သတင်းစာ (ဂျိုဂျောင်ဟွန်း သတင်းထောက်) | https://www.electimes.com/news/articleView.html?idxno=358521